“လူသားတွေကို ကျွေးမွေးတာထက် စစ်ပွဲတွေကို ပံ့ပိုးပေးဖို့က ပိုလွယ်ကူနေတယ်” ဟု ပုပ်ရဟန်း မင်း ကြီး လီယို (၁၄) WFP ဌာနချုပ်ခရီးစဉ်တွင် မိန့်ကြားခြင်း။
ရောမ (ဇွန် ၂၂၊ ၂၀၂၆)
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှု ဘေးဒုက္ခများ စံချိန်တင် မြင့်တက်နေချိန်တွင် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး လီယို (၁၄) သည် ရောမမြို့ရှိ ကုလသမဂ္ဂ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ် (WFP) ဌာနချုပ်သို့ သွားရောက် ကာ နိုင်ငံတကာ အသိုက်အဝန်းအနေဖြင့် ငတ်မွတ်မှုကို တိုက်ဖျက်ရန်နှင့် စစ်ပွဲများကို ရပ်တန့်ရန် အရေး ပေါ် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ခဲ့သည်။
ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးက “ဒီနေ့ကမ္ဘာကြီးမှာ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှုမရှိဘဲ ရှင်သန်နိုင်စွမ်းရှိပါလျက်နဲ့၊ လူသား တွေကို ကျွေးမွေးမွေးညှပ်ဖို့ထက် စစ်ပွဲနဲ့ ပဋိပက္ခတွေကို ပံ့ပိုးကူညီဖို့က ပိုပြီးလွယ်ကူနေကြတယ်” ဟု ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်များ၏ နိုင်ငံရေးနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ဦးစားပေးမှုများ လွဲမှားနေသည်ကို ပြင်း ထန်စွာ ထောက်ပြဝေဖန်ခဲ့သည်။
သတင်းထုတ်ပြန်ချက်အရ အဓိကအချက်များနှင့် ထူးခြားချက်များကို အောက်ပါအတိုင်း စုစည်းဖော် ပြအပ်ပါသည်။
- စားနပ်ရိက္ခာသည် အခြေခံလူ့အခွင့်အရေးဖြစ်ခြင်း: အသက်ရှင်သန်ရန် လုံလောက်သော စားနပ် ရိက္ခာ ရရှိပိုင်ခွင့်သည် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး သို့မဟုတ် နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်တစ်ခုတည်း မဟုတ်ဘဲ လူတိုင်း၏ “အခြေခံလူ့အခွင့်အရေး” ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ယင်းလိုအပ်ချက်ကို ဖြည့် ဆည်းပေးခြင်းသည် ကမ္ဘာ့တည်ငြိမ်ရေးကို အားကောင်းစေကြောင်း မိန့်ကြားခဲ့သည်။
- ငတ်မွတ်မှုနှင့် ပဋိပက္ခ ဆက်စပ်နေမှု: စစ်ပွဲများ ဖြစ်ပွားရာနေရာတိုင်းတွင် ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှု ကပ်ပါလာလေ့ရှိသည်။ ငတ်မွတ်မှုသည် လူမှုအသိုက်အဝန်းကို ပျက်စီးစေပြီး၊ ပဋိပက္ခများကို ပိုမိုကြီးထွားစေကာ အဓမ္မရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှု (ဒုက္ခသည်ပြဿနာ) များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်ဟု ထောက်ပြခဲ့သည်။
- ယန္တရား အတားအဆီးများ: လက်နက်ပစ္စည်းများ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးတွင် မည်သည့် အတား အဆီးမျှ မရှိသော်လည်း၊ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများနှင့် စားနပ် ရိက္ခာများ ပေးဝေရာတွင်မူ ရှုပ်ထွေးသော စနစ်များနှင့် နိုင်ငံရေးအရ ဆုံးဖြတ်ချက်များကြောင့် ကြန့်ကြာမှုများ ရှိနေသည်ကို ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးက စိုးရိမ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ခရီးစဉ်အတွင်း လှုပ်ရှားမှုများ
ခရီးစဉ်အတွင်း ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း အကျပ်အတည်းဖြစ်ပွားရာ ဒေသများ၌ အသက် စွန့်၍ တာဝန်ထမ်းဆောင်ရင်း သေဆုံးသွားခဲ့ကြသည့် WFP ဝန်ထမ်း ၁၇၁ ဦးအတွက် ရည်စူးထားသော အထိမ်းအမှတ်နံရံ (Memorial Wall) တွင် လွမ်းသူပန်းခွေချ အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဂါဇာ၊ ဆူဒန်၊ ဟေတီ နှင့် လက္ဘနွန် စသည့် ရှေ့တန်းစစ်မျက်နှာပြင် ဒေသများတွင် ကူညီပေးနေကြသော WFP ဝန်ထမ်းများနှင့်လည်း ဗီဒီယိုစနစ်ဖြင့် တွေ့ဆုံကာ အားပေးစကား ပြောကြားခဲ့သည်။
WFP ၏ ယာယီအမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ Carl Skau နှင့် အကြီးအကဲများက ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး၏ လာရောက်မှုကို လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုခဲ့ကြပြီး၊ ယခုကဲ့သို့ လာရောက်အားပေးခြင်းသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း ညစဉ် အိပ်ရာဝင်တိုင်း ငတ်မွတ်မှုကို ခံစားနေရသည့် သန်းပေါင်းများစွာသော ပြည်သူများအတွက် အင်အားကြီးမားသော အသံတစ်ခု ဖြစ်စေကြောင်း ကျေးဇူးတင်စကား ပြောကြားခဲ့ကြသည်။
(မှတ်ချက် – ၂၀၂၅ ခုနှစ် စာရင်းများအရ ကမ္ဘာတစ်ဝန်း နိုင်ငံပေါင်း ၄၇ နိုင်ငံကျော်တွင် လူဦးရေ ၂၆၆ သန်းခန့်သည် ပြင်းထန်သော စားနပ်ရိက္ခာ မလုံလောက်မှု ဘေးဒုက္ခနှင့် ရင်ဆိုင်နေရဆဲ ဖြစ်သည်။)
Fr. Peter Kyi Maung
photo credit: Vatican News
